{"id":1703,"date":"2024-11-13T18:57:03","date_gmt":"2024-11-13T17:57:03","guid":{"rendered":"http:\/\/localhost:8000\/?page_id=1703"},"modified":"2024-11-25T10:04:40","modified_gmt":"2024-11-25T09:04:40","slug":"projekty-statutowe","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/imgw.pl\/en\/nauka\/projekty-statutowe\/","title":{"rendered":"Statutory projects"},"content":{"rendered":"<p>IMGW-PIB realizuje prace badawcze i rozwojowe finansowane z subwencji MNiSW na utrzymanie i rozw\u00f3j potencja\u0142u badawczego oraz ze \u015brodk\u00f3w w\u0142asnych \u2013 Funduszu Bada\u0144 W\u0142asnych. W 2023 roku w ramach prac finansowanych z subwencji realizowano 6 du\u017cych projekt\u00f3w DS, obejmuj\u0105cych 36 zada\u0144 sk\u0142adowych oraz 9 projekt\u00f3w tzw. \u201eS\u201d. tj. zwi\u0105zanych z dzia\u0142alno\u015bci\u0105 Instytutu jako Pa\u0144stwowej S\u0142u\u017cby Hydrologiczno-Meteorologicznej. W ramach FBW realizowano prace w 9 projektach badawczych i rozwojowych.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<details class=\"wp-block-details is-layout-flow wp-block-details-is-layout-flow\"><summary> <strong>Wsp\u00f3\u0142czesne ocieplenie klimatu Polski i jego reperkusje dla \u015brodowiska z uwzgl\u0119dnieniem obszar\u00f3w zurbanizowanych<\/strong>&nbsp;<\/summary>\n<p><strong>KIEROWNIK PROJEKTU \/ prof. dr hab. Zbigniew Ustrnul<\/strong>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Zasadniczym celem projektu, zako\u0144czonego w 2023 r., by\u0142o okre\u015blenie bezpo\u015brednich przyczyn oraz skutk\u00f3w r\u00f3\u017cnych zjawisk i zdarze\u0144 zachodz\u0105cych w atmosferze w kontek\u015bcie zmian klimatycznych i wsp\u00f3\u0142czesnego ocieplenia klimatu. W trakcie realizacji poszczeg\u00f3lnych zada\u0144 wykorzystano r\u00f3\u017cnego rodzaju dane standardowe oraz metody badawcze i narz\u0119dzia do wizualizacji wynik\u00f3w. Dokonano oceny stanu klimatu Polski w kolejnych latach i sezonach na tle serii wieloletnich. Wa\u017cnym aspektem projektu by\u0142o wypracowanie wytycznych o charakterze adaptacyjnym i mitygacyjnym do obserwowanych zmian pogodowo-klimatycznych. Wnioski wyp\u0142ywaj\u0105ce z poszczeg\u00f3lnych bada\u0144 mog\u0105 by\u0107 wykorzystane w bie\u017c\u0105cym zarz\u0105dzaniu \u015brodowiskiem.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"966\" height=\"730\" src=\"https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_1.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-1706\" srcset=\"https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_1.jpg 966w, https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_1-300x227.jpg 300w, https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_1-768x580.jpg 768w, https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_1-16x12.jpg 16w\" sizes=\"auto, (max-width: 966px) 100vw, 966px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>\u015arednie sezonowe warto\u015bci ca\u0142kowitej zawarto\u015bci NO<sub>2<\/sub> w kolumnie troposfery, wyznaczone z danych TROPOMI dla okresu maj 2018 \u2013 kwiecie\u0144 2023.&nbsp;<\/p>\n<\/details>\n\n\n\n<details class=\"wp-block-details is-layout-flow wp-block-details-is-layout-flow\"><summary> <strong>Klimatyczne uwarunkowania zmian zachodz\u0105cych w \u015brodowisku morskim na przyk\u0142adzie po\u0142udniowego Ba\u0142tyku<\/strong>&nbsp;<\/summary>\n<p><strong>KIEROWNIK PROJEKTU \/ dr hab. in\u017c. Tamara Zalewska<\/strong>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Na podstawie wieloletnich obserwacji oraz danych historycznych i pochodz\u0105cych z reanaliz przeprowadzono analiz\u0119 zmian zar\u00f3wno warunk\u00f3w meteorologicznych, jak i tych zachodz\u0105cych w \u015brodowisku morskim. W badaniach uwzgl\u0119dniono nast\u0119puj\u0105ce parametry fizykochemiczne: temperatura wody, zasolenie, r\u00f3wnowaga kwasowo-zasadowa, st\u0119\u017cenia substancji biogenicznych i tlenu oraz charakterystyki hydrologiczne i hydrodynamiczne obszar\u00f3w morskich, tj. falowanie, poziom morza, zlodzenie, wezbrania sztormowe.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>W pracach bazowano na wieloletnich seriach danych (1955-2019), a analizy wykonano z wykorzystaniem narz\u0119dzi statystycznych oraz modeli uczenia maszynowego, kt\u00f3re pozwoli\u0142y na prze\u015bledzenie wieloletnich trend\u00f3w zmian wybranych parametr\u00f3w oraz wykazanie ich wzajemnych powi\u0105za\u0144. Wykazano jednoznaczny wzrost temperatury wody morskiej, \u015brednio o 0,6 st. Celsjusza, i podnoszenie si\u0119 poziomu morza \u2013 \u015brednio o 1,8 cm na dekad\u0119. Badania poziom\u00f3w zasolenia w\u00f3d morskich oraz zmiany w zakresie poziom\u00f3w substancji biogennych wykaza\u0142y jednoznaczny wp\u0142yw wzrostu temperatury wody na wyd\u0142u\u017cenie okresu wegetacyjnego i wzrost produkcji pierwotnej, co znalaz\u0142o odzwierciedlenie we wzro\u015bcie st\u0119\u017ce\u0144 azotu ca\u0142kowitego oraz we wzro\u015bcie pH w\u00f3d powierzchniowych po\u0142udniowego Ba\u0142tyku.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"605\" height=\"477\" src=\"https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_2.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-1707\" srcset=\"https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_2.png 605w, https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_2-300x237.png 300w, https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_2-15x12.png 15w\" sizes=\"auto, (max-width: 605px) 100vw, 605px\" \/><\/figure>\n<\/details>\n\n\n\n<details class=\"wp-block-details is-layout-flow wp-block-details-is-layout-flow\"><summary> <strong>Od detekcji hydrometeorologicznych zagro\u017ce\u0144 naturalnych do prognoz ryzyka dla system\u00f3w ekologicznych i spo\u0142ecznych&nbsp;<\/strong>&nbsp;<\/summary>\n<p><strong>KIEROWNIK PROJEKTU \/ dr hab. in\u017c. Tamara Tokarczyk, prof. IMGW PIB&nbsp;<\/strong>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Celem projektu jest opracowanie innowacyjnych narz\u0119dzi i produkt\u00f3w pozwalaj\u0105cych na zapewnienie czasowej i kontekstowej informacji oraz wiedzy dotycz\u0105cej ekstremalnych zjawisk hydrometeorologicznych aktualnych i przysz\u0142ych, w odpowiedzi na wzrost ich intensywno\u015bci i cz\u0119sto\u015bci wyst\u0119powania w obliczu zmiany klimatu.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>W\u015br\u00f3d najwa\u017cniejszych osi\u0105gni\u0119\u0107 projektowych nale\u017cy wymieni\u0107 opracowanie modelu propagacji suszy, obejmuj\u0105cego ocen\u0119 zmienno\u015bci czasowej i przestrzennej warunk\u00f3w wilgotno\u015bciowych oraz identyfikacj\u0119 charakterystycznych, powtarzaj\u0105cych si\u0119 wzorc\u00f3w w systemie hydroklimatycznym. Badania przeprowadzono dla ponad 420 zlewni na obszarze Polski. Podstaw\u0105 opracowania modelu by\u0142y analizy susz historycznych w wieloleciu 1975-2020, dla kt\u00f3rych zidentyfikowano atmosferyczn\u0105 i hydrologiczn\u0105 faz\u0119 suszy oraz wyznaczono parametry susz w poszczeg\u00f3lnych fazach: czas trwania, intensywno\u015b\u0107, surowo\u015b\u0107, czas narastania i zanikania.&nbsp;&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>W ramach projektu opracowano r\u00f3wnie\u017c 17 miar re\u017cimu hydrologicznego dla 161 wodowskaz\u00f3w w wieloleciu 1951-2020. Nast\u0119pnie dla wszystkich miar zosta\u0142y obliczony multimetriks zmiany re\u017cimu hydrologicznego, kt\u00f3ry zosta\u0142 sklasyfikowany 5 klasach ryzyka. Dominuj\u0105c\u0105 klas\u0119 stanowi klasa IV (31%) i III (27%), co \u015bwiadczy o wysokim i \u015brednim ryzku odzia\u0142ywania w zakresie zmian re\u017cimu hydrologicznego. Bardzo du\u017ce ryzyko oddzia\u0142ywania presji wyst\u0119puje&nbsp;&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>na g\u00f3rnej i \u015brodkowej Odrze i jej dop\u0142ywach oraz na dop\u0142ywach Wis\u0142y w tym np.: San, Wieprz, Pilica, Bug i Narew. Warunki niezak\u0142\u00f3cone lub o niskim ryzyku odzia\u0142ywania wyst\u0119puj\u0105 na rzekach przymorza oraz g\u00f3rnej Wi\u015ble i jej dop\u0142ywach.&nbsp;<\/p>\n<\/details>\n\n\n\n<details class=\"wp-block-details is-layout-flow wp-block-details-is-layout-flow\"><summary> <strong>Rozw\u00f3j i doskonalenie narz\u0119dzi oraz metod ograniczania ryzyka w gospodarowaniu wodami i adaptacji do zmiany klimatu&nbsp;<\/strong>&nbsp;<\/summary>\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><strong>KIEROWNIK PROJEKTU \/ prof. dr hab. in\u017c. Tomasz Walczykiewicz&nbsp;<\/strong>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Projekt jest kontynuacj\u0105 realizowana w latach 2020-2022 tematu \u201eAdaptacyjne planowanie i zarz\u0105dzanie zasobami wodnymi w \u015bwietle zmiany klimatu\u201d. Do najwa\u017cniejszy osi\u0105gni\u0119\u0107 uzyskanych w 2023 roku nale\u017c\u0105:&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>opracowanie modelu rozmytego do oceny zagro\u017cenia i ryzyka zwi\u0105zanego z utrzymaniem dobrej jako\u015bci wody w uj\u0119ciach w\u00f3d powierzchniowych;&nbsp;<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>budowa sieci obserwacyjnej na terenie miejskiej cz\u0119\u015bci zlewni Rudawy, na kt\u00f3rej dwa razy w miesi\u0105cu, w 18 punktach, prowadzone s\u0105 pomiary przewodno\u015bci, temperatury, pH oraz st\u0119\u017cenia tlenu;&nbsp;<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>opracowanie schematu wyznaczania i gospodarowanie stref brzegowych jezior, jako przestrzeni buforowych pomi\u0119dzy l\u0105dem i wod\u0105, ograniczaj\u0105cych negatywne wp\u0142ywy ze zlewni bezpo\u015bredniej jeziora;&nbsp;<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>analiza zielonego \u015bladu wodnego dla obszaru zlewni Widawy;&nbsp;<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>opracowanie zasad wskazywania jezior przydatnych do retencji jeziornej;&nbsp;<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>ocena wska\u017anikowej potencjalnej retencji wraz z klasyfikacj\u0105 potencja\u0142u retencyjnego JST gmin po\u0142udniowo-zachodniej Polski.&nbsp;<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"726\" src=\"https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_3-1024x726.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-1708\" srcset=\"https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_3-1024x726.png 1024w, https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_3-300x213.png 300w, https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_3-768x544.png 768w, https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_3-18x12.png 18w, https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_3.png 1383w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Lokalizacja punkt\u00f3w pomiarowych na terenie miejskiego odcinka rzeki Rudawy.&nbsp;<\/p>\n<\/details>\n\n\n\n<details class=\"wp-block-details is-layout-flow wp-block-details-is-layout-flow\"><summary> <strong>Zastosowanie metody Kriging with External Drift (KED) do \u0142\u0105czenia danych opadowych z r\u00f3\u017cnych technik pomiarowych<\/strong>&nbsp;<\/summary>\n<p><strong>KIEROWNIK PROJEKTU \/ dr in\u017c. Przemys\u0142aw Baran<\/strong>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Estymacja pola opadu z bardzo wysok\u0105 rozdzielczo\u015bci\u0105 jest kluczowym zagadnieniem dla okre\u015blenia warunk\u00f3w pocz\u0105tkowych nowcastingowych (ultra-kr\u00f3tkoterminowych) prognoz opadu, kt\u00f3re z kolei stanowi\u0105 podstaw\u0119 do prognoz powodzi b\u0142yskawicznych w ma\u0142ych zlewniach g\u00f3rskich oraz zlewniach miejskich. Jest to zagadnienie o kluczowym znaczeniu dla os\u0142ony przeciwpowodziowej, gospodarki wodnej oraz zapewnieniu w\u0142a\u015bciwego dzia\u0142ania kanalizacji miejskiej.&nbsp;&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>G\u0142\u00f3wnym celem bada\u0144 jest analiza mo\u017cliwo\u015bci wykorzystania metody KED do \u0142\u0105czenia danych pomiarowych opadu uzyskanych r\u00f3\u017cnymi technikami, przede wszystkim deszczomierzowych, radarowych i satelitarnych, a wkr\u00f3tce tak\u017ce innych. Proponowana technika ma zast\u0105pi\u0107 stosowan\u0105 obecnie w systemie RainGRS metod\u0119 opart\u0105 na kombinacji warunkowej z uwzgl\u0119dnieniem jako\u015bci poszczeg\u00f3lnych danych.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>W wyniku przeprowadzonych analiz uda\u0142o si\u0119 wytypowa\u0107 dwie \u015bcie\u017cki obliczeniowe, kt\u00f3re do ustalenia pola opadu wykorzystuj\u0105 dane uzyskane z deszczomierzy oraz z produkt\u00f3w radarowych. W nast\u0119pnym kroku wspomniane \u015bcie\u017cki zostan\u0105 zweryfikowane metodami statystycznymi, co pozwoli wybra\u0107 w\u0142a\u015bciw\u0105. Po wykonaniu niezb\u0119dnych test\u00f3w, projektowany algorytm \u0142\u0105czenia zostanie wdro\u017cony do systemu RainGRS, kt\u00f3ry jest systemem wykorzystywanym wewn\u0105trz IMGW, a tak\u017ce komercyjnie na potrzeby instytucji zewn\u0119trznych.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"942\" src=\"https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_4-1024x942.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-1709\" srcset=\"https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_4-1024x942.jpg 1024w, https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_4-300x276.jpg 300w, https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_4-768x706.jpg 768w, https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_4-1536x1413.jpg 1536w, https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_4-13x12.jpg 13w, https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_4.jpg 1706w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>\n<\/details>\n\n\n\n<details class=\"wp-block-details is-layout-flow wp-block-details-is-layout-flow\"><summary> <strong>Zintegrowany system prognoz hydrometeorologicznych na potrzeby wsparcia \u017ceglugi \u015br\u00f3dl\u0105dowej<\/strong>&nbsp;<\/summary>\n<p><strong>KIEROWNIK PROJEKTU \/ dr hab. in\u017c. Robert Banasiak, prof. IMGW-PIB<\/strong>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>W obszarze dzia\u0142a\u0144 wspieraj\u0105cych rozw\u00f3j \u017ceglugi \u015br\u00f3dl\u0105dowej przeprowadzono badania hydrologiczne i hydrauliczne pozwalaj\u0105ce na lepsz\u0105 diagnoz\u0119 problem\u00f3w rozwoju Odrza\u0144skiej Drogi Wodnej oraz na popraw\u0119 prognozowania g\u0142\u0119boko\u015bci tranzytowych i prze\u015bwit\u00f3w mostowych. W szczeg\u00f3lno\u015bci opracowano charakterystyki statystyczne dotycz\u0105ce ni\u017c\u00f3wek, ukazuj\u0105ce wci\u0105\u017c pogarszaj\u0105ce si\u0119 warunki nawigacyjne na Odrze swobodnie p\u0142yn\u0105cej wynikaj\u0105ce z niedoboru wody oraz przeprowadzono analiz\u0119 wezbra\u0144 limituj\u0105cych \u017ceglug\u0119.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Rezultaty bada\u0144 wespr\u0105 prace planistyczne i inwestycyjne oraz przyczyni\u0105 si\u0119 do niezb\u0119dnej aktualizacji wa\u017cnego parametru drogi wodnej, jakim jest stan Najwy\u017cszej Wody \u017beglownej (WW\u017b).&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Opracowane relacje dot. dynamiki hydrologicznej Odry, w tym bie\u017c\u0105ce wyznaczanie prze\u015bwit\u00f3w sze\u015bciu newralgicznych most\u00f3w Odry skanalizowanej, mog\u0105 by\u0107 przydatne we wsparciu logistyki transportu wodnego poprzez wyd\u0142u\u017cenie perspektywy prognozowania hydrologicznego ponad obecnie standardowe 1-3 dni.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"846\" height=\"373\" src=\"https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_5.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-1710\" srcset=\"https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_5.jpg 846w, https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_5-300x132.jpg 300w, https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_5-768x339.jpg 768w, https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_5-18x8.jpg 18w\" sizes=\"auto, (max-width: 846px) 100vw, 846px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Wykres prze\u015bwit\u00f3w mostowych dla roku mokrego (2020) przedstawia rozk\u0142ad danych w kwartylach z wyr\u00f3\u017cnieniem \u015bredniej (x) mediany (linia pozioma) i warto\u015bci odstaj\u0105cych. Pionowe linie (\u201ew\u0105sy\u201d) wskazuj\u0105 na zmienno\u015b\u0107 poza kwartylem g\u00f3rnym i dolnym, a ka\u017cdy punkt, kt\u00f3ry le\u017cy poza liniami, jest uznawany za warto\u015b\u0107 odstaj\u0105c\u0105.&nbsp;<\/p>\n<\/details>\n\n\n\n<details class=\"wp-block-details is-layout-flow wp-block-details-is-layout-flow\"><summary> <strong>Deskryptory zmian morfologicznych i hydrologicznych (w warunkach niekontrolowanych) w aspekcie planowania i gospodarowania zasobami w\u00f3d&nbsp;<\/strong>&nbsp;<\/summary>\n<p><strong>KIEROWNIK PROJEKTU \/ dr in\u017c. Mariusz Adynkiewicz-Piragas<\/strong>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Identyfikatory opracowano na podstawie analizy statystycznej 3 grup deskryptor\u00f3w zmian hydromorfologicznych w rzekach, tj.: fizjograficznych (20), hydrologicznych (11) i presji (4), oraz oceny stanu hydromorfologicznego na posterunkach wodowskazowych. Przy u\u017cyciu narz\u0119dzia uczenia maszynowego \u2013 regresji krokowej \u2013 zbudowano modele dla warunk\u00f3w niekontrolowanych i kontrolowanych, dla 3 wska\u017anik\u00f3w: r\u00f3\u017cnorodno\u015bci hydromorfologicznej (WRH), przekszta\u0142ce\u0144 hydromorfologicznych (WPH) oraz hydromorfologicznego indeksu rzecznego (HIR).&nbsp;&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Z przeprowadzonej walidacji wynika, \u017ce w przypadku braku informacji terenowych za pomoc\u0105 zbudowanych modeli mo\u017cna oszacowa\u0107 potencjalny stan hydromorfologiczny rzeki.&nbsp;<\/p>\n<\/details>\n\n\n\n<details class=\"wp-block-details is-layout-flow wp-block-details-is-layout-flow\"><summary> <strong>Wdro\u017cenie zaawansowanych metod monitoringu i analizy wsp\u00f3\u0142czesnej zmienno\u015bci klimatu Polski w kontek\u015bcie obserwowanej zmiany klimatu w skali regionalnej<\/strong>&nbsp;<\/summary>\n<p><strong>KIEROWNIK PROJEKTU \/ dr Micha\u0142 Marosz<\/strong>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Celem projektu jest budowa otwartego serwisu, pozwalaj\u0105cego na detekcj\u0119 i weryfikacj\u0119 istotno\u015bci statystycznej notowanych zmian wybranych charakterystyk meteorologicznych na obszarze Polski.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>G\u0142\u00f3wnym zadaniem w projekcie jest rozw\u00f3j portalu klimat.imgw.pl. Stanowi on przyk\u0142ad realizacji misji Instytutu w zakresie tzw. s\u0142u\u017cby klimatologicznej (climate services), zapewniaj\u0105cej spo\u0142ecze\u0144stwu \u0142atwy dost\u0119p do analiz dotycz\u0105cych wsp\u00f3\u0142czesnej zmienno\u015bci klimatu Polski. Dodatkowo, wydawane s\u0105 biuletyny miesi\u0119czne oraz roczne, odnosz\u0105ce si\u0119 do zmienno\u015bci warunk\u00f3w klimatycznych Polski na tle wieloletnim. Analizy obejmuj\u0105 zar\u00f3wno charakterystyki zmienno\u015bci warunk\u00f3w termicznych i pluwialnych na stacjach synoptycznych na tle wielolecia 1991-2020 (tzw. okresu normalnego), jak r\u00f3wnie\u017c analizy probabilistyczne dla ca\u0142ego kraju, dotycz\u0105ce wyst\u0105pienia ekstremalnych warunk\u00f3w meteorologicznych (temperatura powietrza, opad, pr\u0119dko\u015b\u0107 wiatru). Analizowana jest r\u00f3wnie\u017c zmienno\u015b\u0107 warunk\u00f3w termicznych i pluwialnych dla ca\u0142ego kraju z wykorzystaniem warto\u015bci \u015brednich obszarowych.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"601\" src=\"https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_6-1024x601.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-1711\" srcset=\"https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_6-1024x601.jpg 1024w, https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_6-300x176.jpg 300w, https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_6-768x451.jpg 768w, https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_6-1536x901.jpg 1536w, https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_6-18x12.jpg 18w, https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_6.jpg 1890w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>\n<\/details>\n\n\n\n<details class=\"wp-block-details is-layout-flow wp-block-details-is-layout-flow\"><summary> <strong>Aplikacja prognozowania falowania i jego skutk\u00f3w w systemach ostrzegania dla po\u0142udniowego Ba\u0142tyku&nbsp;<\/strong>&nbsp;<\/summary>\n<p><strong>KIEROWNIK PROJEKTU \/ dr hab. in\u017c. Tamara Zalewska<\/strong>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Celem bada\u0144 jest opracowanie uniwersalnego systemu narz\u0119dzi wiarygodnego prognozowania warunk\u00f3w falowych w obszarze Morza Batyckiego, zasilaj\u0105cego system ostrzegania przed zagro\u017ceniami sztormowymi i ich skutkami.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"986\" src=\"https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_7-1024x986.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-1712\" srcset=\"https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_7-1024x986.png 1024w, https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_7-300x289.png 300w, https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_7-768x739.png 768w, https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_7-12x12.png 12w, https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_7.png 1386w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>\n<\/details>\n\n\n\n<details class=\"wp-block-details is-layout-flow wp-block-details-is-layout-flow\"><summary> <strong>Pokrywa \u015bnie\u017cna Sudet\u00f3w Zachodnich w \u015bwietle globalnego ocieplenia&nbsp;<\/strong>&nbsp;<\/summary>\n<p><strong>KIEROWNIK TEMATU \/ dr Grzegorz Urban<\/strong>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Badania prowadzone w ramach projektu dotycz\u0105 oceny zmian wska\u017anik\u00f3w pokrywy \u015bnie\u017cnej w Sudetach Zachodnich w zwi\u0105zku ze wsp\u00f3\u0142czesn\u0105 zmian\u0105 klimatu, z uwzgl\u0119dnieniem czynnik\u00f3w cyrkulacyjnych, wysoko\u015bci i pokrycia terenu.&nbsp;&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Dotychczasowe prace wykaza\u0142y malej\u0105ce tendencje w czasie zalegania i g\u0142\u0119boko\u015bci pokrywy \u015bnie\u017cnej w zmieniaj\u0105cym si\u0119 klimacie, kt\u00f3re w konsekwencji wp\u0142ywaj\u0105 na ekwiwalent wodny pokrywy \u015bnie\u017cnej (SWE). \u015arednie i maksymalne sezonowe warto\u015bci oszacowanego ekwiwalentu (SWEi) w Sudetach Zachodnich wykazuj\u0105 ujemne tendencje. Ilo\u015b\u0107 wody wnoszona do \u015brodowiska przez pokryw\u0119 \u015bnie\u017cn\u0105 maleje. Warto\u015bci SWEi w lokalizacjach po\u0142o\u017conych na podobnych wysoko\u015bciach s\u0105 wi\u0119ksze w stacjach o makro-ekspozycji po\u0142udniowej ni\u017c p\u00f3\u0142nocnej.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Uzyskane wyniki koresponduj\u0105 z rezultatami bada\u0144 z innych obszar\u00f3w g\u00f3rskich Europy i s\u0105 wyra\u017anym symptomem ocieplenia klimatu, szczeg\u00f3lnie intensywnego w ostatnich dekadach.&nbsp;<\/p>\n<\/details>\n\n\n\n<details class=\"wp-block-details is-layout-flow wp-block-details-is-layout-flow\"><summary> <strong>Symulacje klimatyczne w ramach inicjatywy EURO-CORDEX<\/strong>&nbsp;<\/summary>\n<p><strong>KIEROWNIK PROJEKTU \/ prof. dr hab. Mariusz Figurski<\/strong>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>W 2009 r. \u015awiatowy Program Bada\u0144 nad Klimatem (WCRP) ustanowi\u0142 grup\u0119 zadaniow\u0105 ds. regionalnego downscalingu klimatycznego, kt\u00f3ra powo\u0142a\u0142a inicjatyw\u0119 CORDEX w celu opracowania regionalnych projekcji zmiany klimatu dla wszystkich l\u0105dowych region\u00f3w \u015bwiata na potrzeby raport\u00f3w IPCC. EURO-CORDEX jest europejskim oddzia\u0142em inicjatywy i opracowuje wi\u0105zkowe symulacje klimatyczne oparte na wielu globalnych modelach klimatycznych.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>W 2022 r. prof. Mariusz Figurski oraz dr Adam Jaczewski z Centrum Modelowania Meteorologicznego we wsp\u00f3\u0142pracy z Centrum Informatycznym TASK zg\u0142osili sw\u00f3j udzia\u0142 w pracach EURO-CORDEX. Realizowane prace polegaj\u0105 na przeprowadzeniu symulacji modelami WRF, COSMO i ICON wymuszanymi wynikami z modelu globalnego. Zesp\u00f3\u0142 CMM IMGW-PIB uzyska\u0142 wyj\u0105tkow\u0105 mo\u017cliwo\u015b\u0107 udzia\u0142u w pracach EURO-CORDEX we wsp\u00f3\u0142pracy z innymi instytutami naukowymi w Europie. Poza presti\u017cem, daje to mo\u017cliwo\u015b\u0107 wymiany do\u015bwiadcze\u0144 i prowadzenie wsp\u00f3lnych prac badawczych w zakresie modelowania klimatycznego. To pierwsze wykorzystanie polskiej infrastruktury obliczeniowej w tak du\u017cym zakresie na potrzeby modelowania klimatycznego.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"896\" height=\"519\" src=\"https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_8.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-1713\" srcset=\"https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_8.png 896w, https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_8-300x174.png 300w, https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_8-768x445.png 768w, https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_8-18x10.png 18w\" sizes=\"auto, (max-width: 896px) 100vw, 896px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Przyk\u0142adowe pole temperatury na 2 m z modelu globalnego (po lewej) i regionalnego (po prawej).&nbsp;<\/p>\n<\/details>\n\n\n\n<details class=\"wp-block-details is-layout-flow wp-block-details-is-layout-flow\"><summary> <strong>Prognozy dla sektora Odnawialnych \u0179r\u00f3de\u0142 Energii<\/strong>&nbsp;<\/summary>\n<p><strong>KIEROWNIK PROJEKTU \/ prof. dr hab. Mariusz Figurski<\/strong>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Wobec przemian gospodarczych i demograficznych, zanieczyszczenia \u015brodowiska i rosn\u0105cego zapotrzebowania na energi\u0119, wynikaj\u0105cych po cz\u0119\u015bci z adaptacji do zmiany klimatu, transformacja energetyczna i przej\u015bcie na \u017ar\u00f3d\u0142a niskoemisyjne staj\u0105 si\u0119 jednym z kluczowych globalnych wyzwa\u0144. Przyj\u0119te w ubieg\u0142ym roku porozumienie \u201eFit for 55\u201d wyznacza pa\u0144stwom UE ambitny cel \u2013 osi\u0105gni\u0119cie do 2030 r. udzia\u0142u OZE na poziomie 42,5 proc.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Rynek instalacji OZE w Polsce dynamicznie si\u0119 rozwija, zw\u0142aszcza w segmencie mikroinstalacji, co koresponduje z wytycznymi Komisji Europejskiej i przyj\u0119tymi planami dzia\u0142a\u0144, zmierzaj\u0105cymi do realizacji cel\u00f3w pakietu klimatycznego. W 2020 r. udzia\u0142 zielonej energii w miksie energetycznym w zu\u017cyciu brutto wyni\u00f3s\u0142 w Polsce 16.1 proc., tym samym uda\u0142o si\u0119 wype\u0142ni\u0107 okresowy cel OZE ustalony dla kraju na poziomie powy\u017cej 15 proc. Natomiast by\u0142 on poni\u017cej \u015bredniej UE (w 2020 r. \u2013 22,1 proc.). Realnym wsparciem dla inwestor\u00f3w mog\u0105 by\u0107 prognozy uzysku mocy ze \u017ar\u00f3de\u0142 OZE, uwzgl\u0119dniaj\u0105ce zmienno\u015b\u0107 warunk\u00f3w meteorologicznych, prezentowane w Serwisie informacyjnym IMGW-PIB Centrum Modelowania Meteorologicznego w zak\u0142adce serwis oze. Projekt OZE realizowany jest przez Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej \u2013 Pa\u0144stwowy Instytut Badawczy we wsp\u00f3\u0142pracy z Politechnik\u0105 Wroc\u0142awsk\u0105.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"649\" height=\"649\" src=\"https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_10.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-1715\" srcset=\"https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_10.png 649w, https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_10-300x300.png 300w, https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_10-150x150.png 150w, https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Grafika_10-12x12.png 12w\" sizes=\"auto, (max-width: 649px) 100vw, 649px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Wykorzystanie najnowszych technologii numerycznego modelowania pogody i analiz danych umo\u017cliwia opracowanie prognoz wydajno\u015bci generacji mocy dla instalacji wiatrowych i fotowoltaicznych. Prezentowanie w Serwisie OZE dane mog\u0105 by\u0107 wykorzystywane zar\u00f3wno przez inwestor\u00f3w, jak r\u00f3wnie\u017c ka\u017cdego mieszka\u0144ca Polski, aby m\u00f3g\u0142 on lepiej zarz\u0105dza\u0107 zu\u017cyciem energii produkowanej we w\u0142asnym gospodarstwie domowym.&nbsp;<\/p>\n<\/details>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>IMGW-PIB realizuje prace badawcze i rozwojowe finansowane z subwencji MNiSW na utrzymanie i rozw\u00f3j potencja\u0142u badawczego oraz ze \u015brodk\u00f3w w\u0142asnych \u2013 Funduszu Bada\u0144 W\u0142asnych. W 2023 roku w ramach prac finansowanych z subwencji realizowano 6 du\u017cych projekt\u00f3w DS, obejmuj\u0105cych 36 zada\u0144 sk\u0142adowych oraz 9 projekt\u00f3w tzw. \u201eS\u201d. tj. zwi\u0105zanych z dzia\u0142alno\u015bci\u0105 Instytutu jako Pa\u0144stwowej S\u0142u\u017cby [&hellip;]<\/p>","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":575,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-1703","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/imgw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/1703","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/imgw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/imgw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/imgw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/imgw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1703"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/imgw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/1703\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2468,"href":"https:\/\/imgw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/1703\/revisions\/2468"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/imgw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/575"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/imgw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1703"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}