{"id":11195,"date":"2022-01-26T09:48:54","date_gmt":"2022-01-26T08:48:54","guid":{"rendered":"http:\/\/localhost:8000\/imgw-pib-wstepna-analiza-klimatyczna-2021\/"},"modified":"2025-08-25T12:55:39","modified_gmt":"2025-08-25T10:55:39","slug":"imgw-pib-wstepna-analiza-klimatyczna-2021","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/imgw.pl\/en\/imgw-pib-wstepna-analiza-klimatyczna-2021\/","title":{"rendered":"IMGW-PIB: Wst\u0119pna analiza klimatyczna 2021"},"content":{"rendered":"

Zmiana klimatu na Ziemi post\u0119puje. W Polsce odczuwamy j\u0105 r\u00f3wnie\u017c, mimo \u017ce 2021 rok okaza\u0142 si\u0119 by\u0107 wed\u0142ug norm wielolecia 1991-2020 normalny pod wzgl\u0119dem \u015bredniej temperatury powierza i opad\u00f3w atmosferycznych. Eksperci klimatolodzy z IMGW-PIB przygotowali pierwsze zestawienie podsumowuj\u0105ce miniony rok. Przypominamy, \u017ce 20 marca IMGW-PIB przedstawi pe\u0142en raport na temat warunk\u00f3w klimatycznych w Polsce w 2021 roku. <\/h2>\n

Zacznijmy od temperatury.<\/strong><\/p>\r\n\r\n

\u015arednia obszarowa temperatura powietrza w 2021 r. wynios\u0142a w Polsce 8,7\u00b0C i by\u0142a r\u00f3wna \u015bredniej rocznej wieloletniej (klimatologiczny okres normalny 1991-2020). Ubieg\u0142y rok nale\u017cy zaliczy\u0107 do lat normalnych termicznie.<\/span><\/span> Najcieplejszym regionem by\u0142 Pas Wybrze\u017cy i Pobrze\u017cy Po\u0142udniowoba\u0142tyckich, gdzie \u015brednia obszarowa temperatura powietrza wynios\u0142a 9,0\u00b0C i by\u0142a wy\u017csza od normy dla tego obszaru zaledwie o 0,1 stopnia. Najch\u0142odniejszym regionem by\u0142y Sudety \u2013 tam \u015brednia roczna temperatura wynios\u0142a 7,9\u00b0C (0,2 stopnia powy\u017cej normy).<\/p>\r\n\r\n

\u201eJe\u015bli spojrzymy na obszar pojezierzy i nizin, z uwzgl\u0119dnieniem podzia\u0142u wzd\u0142u\u017c po\u0142udnika 19\u00b0E, to wyra\u017anie wida\u0107 silne termiczne zr\u00f3\u017cnicowanie warunk\u00f3w termicznych w zachodnich i wschodnich cz\u0119\u015bciach obu najwi\u0119kszych region\u00f3w Polski. W przypadku pojezierzy r\u00f3\u017cnica ta wynosi 1,2\u00b0C, w przypadku nizin 1,1\u00b0C. To oznacza, \u017ce zachodnia cz\u0119\u015b\u0107 Pasa Nizin by\u0142a w 2021 r. najcieplejszym regionem kraju \u2013 \u015brednia roczna temperatura powietrza wynios\u0142a tam 9,4\u00b0C. Z punktu widzenia kwantylowej klasyfikacji warunk\u00f3w termicznych nale\u017cy stwierdzi\u0107, \u017ce 2021 r. by\u0142 termicznie normalny w ka\u017cdym regionie Polski<\/strong>\u201d. \u2013 komentuje Prof. Miros\u0142aw Mi\u0119tus, Zast\u0119pca Dyrektora IMGW-PIB i szef Centrum Bada\u0144 i Rozwoju.<\/p>\r\n\"*\r\n

Wed\u0142ug klasyfikacji rangowej \u015bredniej temperatury rocznej, obejmuj\u0105cej okres od 1951 r., ubieg\u0142y rok plasuje si\u0119 na 22. pozycji. By\u0142 to trzynasty najcieplejszy rok w XXI wieku, chocia\u017c, co warto odnotowa\u0107, a\u017c o p\u00f3\u0142tora stopnia ch\u0142odniejszy od 2019 r., kt\u00f3ry by\u0142 najcieplejszy w historii pomiar\u00f3w instrumentalnych temperatury na ziemiach polskich.<\/p>\r\n\r\n

Najch\u0142odniejszy od pocz\u0105tku II po\u0142owy XX wieku by\u0142 rok 1952, kiedy \u015brednia obszarowa temperatura powietrza wynios\u0142a tylko 6,1\u00b0C.<\/p>\r\n\"*\r\n

Przestrzenne zr\u00f3\u017cnicowanie temperatury powietrza w skali rocznej pokazuje, \u017ce warto\u015bci \u015bredniej rocznej temperatury powietrza na ca\u0142ym obszarze Polski mala\u0142y od zachodu w kierunku wschodnim i po\u0142udniowym. Najch\u0142odniejszym obszarem w skali ca\u0142ego 2021 r. by\u0142y p\u00f3\u0142nocno-wschodnie rejony Polski (Suwa\u0142ki i okolice), a tak\u017ce wy\u017csze partie obu pasm g\u00f3rskich.<\/p>\r\n\r\n

Najni\u017csze warto\u015bci \u015bredniej rocznej temperatury powietrza wyst\u0105pi\u0142y w Suwa\u0142kach (7,2\u00b0C, warto\u015b\u0107 zgodna z norm\u0105) i Zakopanem (6,1\u00b0C, ch\u0142odniej o 0,1 stopnia w stosunku do normy). \u015arednia roczna temperatura powietrza na stacjach wysokog\u00f3rskich wynios\u0142a \u20130,1\u00b0C na Kasprowym Wierchu (0,2 stopnia poni\u017cej normy) i 0,9\u00b0C na \u015anie\u017cce (0,5 stopnia poni\u017cej normy). Najcieplej by\u0142o w zachodniej cz\u0119\u015bci kraju \u2013 najwy\u017csze warto\u015bci \u015bredniej rocznej temperatury powietrza wyst\u0105pi\u0142y na stacjach we Wroc\u0142awiu i S\u0142ubicach (9,8\u00b0C).<\/p>\r\n\r\n

Wska\u017anik anomalii, tj. odchyle\u0144 od \u015bredniej rocznej temperatury z okresu 1991-2020, zawiera\u0142 si\u0119 w granicach od \u20130,5\u00b0C do 0,5\u00b0C. Odchylenia \u015bredniej rocznej temperatury powietrza by\u0142y wy\u017csze od normy w p\u00f3\u0142nocno-zachodniej Polsce, ni\u017csze na pozosta\u0142ym obszarze kraju.<\/p>\r\n\r\n

Najwy\u017csz\u0105 warto\u015b\u0107 temperatury powietrza w 2021 r. (36,1\u00b0C) odnotowano 20 czerwca w S\u0142ubicach (informacja dotyczy jedynie stacji synoptycznych), najni\u017csz\u0105 \u2013 w Suwa\u0142kach, gdzie 18 stycznia termometr zarejestrowa\u0142 \u201326,4\u00b0C.<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

W przestrzennym rozk\u0142adzie warto\u015bci kwantyla 95% temperatury widoczny by\u0142 wyra\u017any gradient temperatury maksymalnej \u2013 jej warto\u015bci mala\u0142y od po\u0142udniowego zachodu ku p\u00f3\u0142nocnemu wschodowi. Przestrzenny rozk\u0142ad kwantyla 5% temperatury minimalnej mia\u0142 zupe\u0142nie inny rozk\u0142ad przestrzenny. Najni\u017csze warto\u015bci tej charakterystyki wyst\u0119powa\u0142y (poza obszarami g\u00f3rskimi) w p\u00f3\u0142nocno-wschodniej Polsce a najwy\u017csze wzd\u0142u\u017c wybrze\u017ca oraz w zachodnich kra\u0144cach kraju.<\/p>\r\n\r\n

W 2021 r. \u015brednie dobowe warto\u015bci temperatury powietrza (\u015brednia obszarowa dla Polski) mie\u015bci\u0142y si\u0119 zazwyczaj mi\u0119dzy warto\u015bciami kwantyli 5% i 95% temperatury \u015bredniej (wyznaczonymi na podstawie pomiar\u00f3w w latach 1991-2020). Epizody fal ciep\u0142a, tj. takie w kt\u00f3rych \u015brednia dobowa temperatura powietrza przekracza\u0142a warto\u015bci kwantyla 95% tego elementu, by\u0142y w minionym roku cz\u0119stsze i zdecydowanie bardziej d\u0142ugotrwa\u0142e ni\u017c epizody fal ch\u0142odu (\u015brednia dobowa temperatura powietrza poni\u017cej warto\u015bci kwantyla 5% tego elementu).<\/p>\r\n\"*\r\n

Wyst\u0119puj\u0105cy od szeregu lat silny wzrostowy trend temperatury powietrza na obszarze Polski jest kontynuowany. Tylko od 1951 r. wzrost temperatury w skali roku szacowany jest na 2,0\u00b0C.<\/span><\/span><\/p>\r\n\"*\r\n

* Seria anomalii \u015bredniej rocznej obszarowej temperatury powietrza w Polsce wzgl\u0119dem okresu referencyjnego 1991-2020 oraz warto\u015b\u0107 trendu (\u00b0C\/10 lat); serie wyg\u0142adzono 10-letnim filtrem Gaussa (czarna linia).<\/h5>\r\n\r\n

Warto\u015b\u0107 wsp\u00f3\u0142czynnika trendu jest zr\u00f3\u017cnicowana w poszczeg\u00f3lnych regionach klimatycznych kraju. Najsilniejszy wzrost temperatury powietrza wyst\u0119puje na Pojezierzach, gdzie przekracza on 2,1\u00b0C, najs\u0142abszy \u2013 w Sudetach, blisko 1,8\u00b0C.<\/p>\r\n\r\n

Opady atmosferyczne<\/strong><\/p>\r\n\r\n

Obszarowo u\u015bredniona suma opadu atmosferycznego w 2021 r. w Polsce wynios\u0142a 627,4 mm, co stanowi\u0142o blisko 103% normy okre\u015blonej na podstawie pomiar\u00f3w w latach 1991-2020. Wed\u0142ug klasyfikacji Kaczorowskiej miniony rok nale\u017cy zaliczy\u0107 do lat normalnych.<\/span><\/span><\/p>\r\n\"*\r\n

Wed\u0142ug klasyfikacji rangowej \u015bredniej obszarowej sumy opad\u00f3w, obejmuj\u0105cej okres od 1951 r., ubieg\u0142y rok plasuje si\u0119 na 25. pozycji. Najbardziej zasoby w opady by\u0142 2010 r. (ze \u015bredni\u0105 obszarow\u0105 sum\u0105 opad\u00f3w 804,1 mm, co stanowi\u0142o 132% normy), najmniej \u2013 1982 r. (z sum\u0105 zaledwie 422,6 mm, 69% normy).<\/p>\r\n\r\n

Sumy opad\u00f3w w 2021 r. wynios\u0142y od nieco powy\u017cej 450 mm do blisko 1050 mm, a najwy\u017csze odnotowano w Tatrach. Opady w 2021 r. zawiera\u0142y si\u0119 w przedziale 80-190% normy wieloletniej (1991-2020).<\/p>\r\n\r\n

Skumulowane sumy opad\u00f3w atmosferycznych (od stycznia 2021 r.) na poszczeg\u00f3lnych stacjach obrazuj\u0105 sytuacj\u0119 w zakresie zasilania opadowego. Informacje te s\u0105 sp\u00f3jne z przestrzennym rozk\u0142adem opad\u00f3w (ich anomalii).<\/p>\r\n\"*\r\n

Susza glebowa w niekt\u00f3rych regionach Polski<\/strong><\/p>\r\n\r\n

Ewapotranspiracja wska\u017anikowa pokazuje wielko\u015b\u0107 potencjalnej utraty wilgoci z powierzchni gruntu w skali roku. Wyra\u017anie widoczne s\u0105 obszary silniejszej utraty wilgoci, g\u0142\u00f3wnie z po\u0142udniowej cz\u0119\u015bci kraju. Por\u00f3wnanie zmienno\u015bci tego wska\u017anika z przestrzennym rozk\u0142adem opad\u00f3w pozwala wyznaczy\u0107 Klimatyczny Bilans Wodny, kt\u00f3ry obrazuje wyst\u0119powanie obszar\u00f3w, w kt\u00f3rych w 2021 r. mo\u017cliwe by\u0142o wyst\u0119powanie suszy glebowej.<\/p>\r\n\r\n

Wyst\u0119puj\u0105cy od szeregu lat wzrostowy trend wysoko\u015bci opad\u00f3w na obszarze Polski by\u0142 w 2021 r. kontynuowany. Tylko od 1951 r. wzrost wysoko\u015bci opad\u00f3w w skali roku szacowany jest na 25,6 mm. Wielko\u015b\u0107 ta stanowi 4% rocznej obszarowo u\u015brednionej sumy opad\u00f3w atmosferycznych z okresu 1951-1980.<\/p>\r\n\"*\r\n

Przypominamy, \u017ce 20 marca br. IMGW-PIB przedstawi drugi ju\u017c raport na temat warunk\u00f3w klimatycznych w Polsce w 2021 roku. Dost\u0119pny on b\u0119dzie na stronie IMGW-PIB oraz we wszystkich serwisach informacyjnych Instytutu.<\/p>\r\n\r\n

Opracowa\u0142 zesp\u00f3\u0142 Centrum Bada\u0144 i Rozwoju IMGW-PIB pod kierownictwem prof. dr hab. Miros\u0142awa Mi\u0119tusa, w sk\u0142adzie: mgr Dawid Biernacik, mgr Anna Chodubska, dr Micha\u0142 Marosz, dr Edward \u0141aszyca, mgr Micha\u0142 Kitowski.<\/h5>\n\n\n
\n
\n\"\"\n<\/div>\n
\n\"\"\n<\/div>\n
\n\"\"\n<\/div>\n
\n\"\"\n<\/div>\n
\n\"\"\n<\/div>\n
\n\"\"\n<\/div>\n
\n\"\"\n<\/div>\n
\n\"\"\n<\/div>\n
\n\"\"\n<\/div>\n
\n\"\"\n<\/div>\n
\n\"\"\n<\/div>\n
\n\"\"\n<\/div>\n
\n\"\"\n<\/div>\n
\n\"\"\n<\/div>\n
\n\"\"\n<\/div>\n
\n\"\"\n<\/div>\n
\n\"\"\n<\/div>\n
\n\"\"\n<\/div>\n
\n\"\"\n<\/div>\n
\n\"\"\n<\/div>\n<\/figure>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Zmiana klimatu na Ziemi post\u0119puje. W Polsce odczuwamy j\u0105 r\u00f3wnie\u017c, mimo \u017ce 2021 rok okaza\u0142 si\u0119 by\u0107 wed\u0142ug norm wielolecia 1991-2020 normalny pod wzgl\u0119dem \u015bredniej temperatury powierza i opad\u00f3w atmosferycznych. Eksperci klimatolodzy z IMGW-PIB przygotowali pierwsze zestawienie podsumowuj\u0105ce miniony rok. Przypominamy, \u017ce 20 marca IMGW-PIB przedstawi pe\u0142en raport na temat warunk\u00f3w klimatycznych w Polsce w […]<\/p>","protected":false},"author":1,"featured_media":11217,"comment_status":"closed","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":["post-11195","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualnosci"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/imgw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11195","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/imgw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/imgw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/imgw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/imgw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=11195"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/imgw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11195\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":11218,"href":"https:\/\/imgw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11195\/revisions\/11218"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/imgw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/11217"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/imgw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=11195"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/imgw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=11195"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/imgw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=11195"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}