{"id":15376,"date":"2023-06-21T07:34:35","date_gmt":"2023-06-21T05:34:35","guid":{"rendered":"http:\/\/localhost:8000\/charakterystyka-wybranych-elementow-klimatu-w-polsce-w-maju-2023-roku\/"},"modified":"2025-08-25T14:01:00","modified_gmt":"2025-08-25T12:01:00","slug":"charakterystyka-wybranych-elementow-klimatu-w-polsce-w-maju-2023-roku","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/imgw.pl\/en\/charakterystyka-wybranych-elementow-klimatu-w-polsce-w-maju-2023-roku\/","title":{"rendered":"Charakterystyka wybranych element\u00f3w klimatu w Polsce w maju 2023 roku"},"content":{"rendered":"

TEMPERATURA POWIETRZA<\/p>\r\n\r\n

\u015arednia obszarowa temperatura powietrza w maju 2023 r. wynios\u0142a w Polsce 12,8\u00b0C i by\u0142a o 0,6 stopnia ni\u017csza od \u015bredniej wieloletniej dla tego miesi\u0105ca <\/strong>(klimatologiczny okres normalny 1991-2020). Tegoroczny maj nale\u017cy zaliczy\u0107 do miesi\u0119cy lekko ch\u0142odnych<\/strong>. Najcieplejszymi regionami Polski by\u0142y Podkarpacie i Niziny, gdzie \u015brednia obszarowa temperatura powietrza wynios\u0142a 13,2\u00b0C. Je\u015bli uwzgl\u0119dnimy podzia\u0142 Nizin na cz\u0119\u015b\u0107 wschodni\u0105 i zachodni\u0105, to najcieplejszym obszarem naszego kraju w maju by\u0142a zachodnia cz\u0119\u015b\u0107 tego regionu (13,4\u00b0C). Z kolei najch\u0142odniejszym regionem by\u0142y Sudety, gdzie \u015brednia temperatura powietrza (11,5\u00b0C) by\u0142a o 1 stopie\u0144 ni\u017csza od normy.<\/p>\r\n\r\n

\"Warto\u015bci<\/p>\r\n\r\n

Warto\u015bci \u015bredniej obszarowej temperatury powietrza oraz klasyfikacja termiczna w maju 2023 r. w poszczeg\u00f3lnych regionach klimatycznych Polski.<\/h5>\r\n\r\n

Wed\u0142ug klasyfikacji rangowej \u015bredniej temperatury miesi\u0119cznej, obejmuj\u0105cej okres od 1951 r., maj 2023 r. plasuje si\u0119 na 42. pozycji. By\u0142 on ch\u0142odniejszy o 0,7 stopnia od zesz\u0142orocznego, lecz cieplejszy od miesi\u0119cy majowych z lat 2019-2021. Najch\u0142odniejszy od pocz\u0105tku II po\u0142owy XX wieku by\u0142 maj 1980 r., kiedy \u015brednia obszarowa temperatura powietrza wynios\u0142a tylko 9,3\u00b0C, natomiast najcieplejszy przypad\u0142 na rok 2018 (16,4\u00b0C).<\/p>\r\n\r\n

\"Klasyfikacja<\/p>\r\n\r\n

Klasyfikacja warunk\u00f3w termicznych w Polsce w maju, w okresie 1951-2023, na podstawie norm okresu normalnego 1991-2020.<\/h5>\r\n\r\n

Przestrzenne zr\u00f3\u017cnicowanie temperatury powietrza w maju by\u0142o stosunkowo niewielkie i na przewa\u017caj\u0105cym obszarze kraju \u015brednia temperatura wynios\u0142a od 11\u00b0C do 14\u00b0C. Najcieplej by\u0142o w Warszawie (14,0\u00b0C), Wroc\u0142awiu (13,9\u00b0C) oraz w Poznaniu (13,8\u00b0C), najch\u0142odniej w Zakopanem (10,0\u00b0C) oraz Ustce, \u0141ebie i K\u0142odzku (11,3\u00b0C). W szczytowych partiach pasm g\u00f3rskich \u015brednie miesi\u0119czne warto\u015bci temperatury by\u0142y oczywi\u015bcie najni\u017csze (Kasprowy Wierch: 3,1\u00b0C, \u015anie\u017cka: 3,6\u00b0C).<\/p>\r\n\r\n

Warto\u015bci anomalii, tj. odchyle\u0144 od warto\u015bci wieloletnich \u015brednich miesi\u0119cznych z okresu 1991-2020, zawiera\u0142y si\u0119 w granicach od \u20131,5\u00b0C do 0,5\u00b0C. Na przewa\u017caj\u0105cym obszarze temperatura powietrza by\u0142a nieznacznie ni\u017csza od normy, jedynie na kra\u0144cach p\u00f3\u0142nocnych anomalia w maju by\u0142a dodatnia.<\/p>\r\n\r\n

Najwy\u017csz\u0105 warto\u015b\u0107 temperatury powietrza (27,0\u00b0C) odnotowano 21 maja w Szczecinie (informacja dotyczy jedynie stacji synoptycznych). Najcieplejszy okres tego miesi\u0105ca przypad\u0142 mi\u0119dzy 21 a 24 maja. Najni\u017csz\u0105 warto\u015b\u0107 temperatury powietrza (\u20132,6\u00b0C) zanotowano 9 maja w Zakopanem oraz 8 maja w Kozienicach (\u20132,5\u00b0C); w g\u00f3rach 9 maja na Kasprowym Wierchu termometr pokaza\u0142 \u20135,7\u00b0C, a 3 maja na \u015anie\u017cce \u20134,0\u00b0C. Generalnie najch\u0142odniejszym okresem by\u0142 1 oraz 8 i 9 maja; na wszystkich stacjach najni\u017csze warto\u015bci temperatury wyst\u0105pi\u0142y w pierwszej dekadzie miesi\u0105ca.<\/p>\r\n\r\n

\"Przestrzenny<\/p>\r\n\r\n

Przestrzenny rozk\u0142ad warto\u015bci kwantyla 95% maksymalnej temperatury powietrza (po lewej) i kwantyla 5% minimalnej temperatury powietrza (po prawej) w maju 2023 r.<\/h5>\r\n\r\n

Przestrzenny rozk\u0142ad warto\u015bci kwantyla 95% temperatury odzwierciedla w zasadzie wyr\u00f3wnane warunki termiczne przedstawione na mapie \u015bredniej temperatury miesi\u0119cznej. Natomiast przestrzenny rozk\u0142ad warto\u015bci kwantyla 5% temperatury pokazuje zr\u00f3\u017cnicowanie najni\u017cszych warto\u015bci temperatury minimalnej na obszarze kraju od po\u0142udniowego zachodu ku p\u00f3\u0142nocnemu-wschodowi.<\/p>\r\n\r\n

W maju \u015brednie dobowe temperatury powietrza mie\u015bci\u0142y si\u0119 mi\u0119dzy warto\u015bciami kwantyli 5% i 95% temperatury \u015bredniej (wyznaczonymi na podstawie pomiar\u00f3w w latach 1991-2020). Warto odnotowa\u0107 fakt wyst\u0105pienia w maju dw\u00f3ch epizod\u00f3w ch\u0142odu, w czasie kt\u00f3rych \u015brednia temperatury dobowa na obszarze Polski zbli\u017cy\u0142a si\u0119 do warto\u015bci kwantyla 5%. Widoczne jest r\u00f3wnie\u017c wyst\u0105pienie cieplejszego okresu w drugiej dekadzie miesi\u0105ca. W maju 2023 r. nie odnotowano zar\u00f3wno fal ciep\u0142a jak i fal ch\u0142odu.<\/p>\r\n\r\n

Wyst\u0119puj\u0105cy od szeregu lat silny wzrostowy trend temperatury powietrza na obszarze Polski by\u0142 w maju 2023 r. kontynuowany. Tylko od 1951 r. przeci\u0119tny wzrost temperatury powietrza w tym miesi\u0105cu szacowany jest na 1,81\u00b0C<\/strong>.<\/p>\r\n\r\n

Warto\u015b\u0107 wsp\u00f3\u0142czynnika trendu jest zr\u00f3\u017cnicowana w poszczeg\u00f3lnych regionach klimatycznych kraju. Najsilniejszy wzrost temperatury powietrza w maju (1951-2023) wyst\u0119puje w Pasie Pobrze\u017cy i Wybrze\u017cy Po\u0142udniowoba\u0142tyckich (ponad 2,2\u00b0C), najs\u0142abszy \u2013 na Wy\u017cynach (do 1,5\u00b0C).<\/p>\r\n\r\n

OPADY ATMOSFERYCZNE<\/p>\r\n\r\n

Obszarowo u\u015bredniona suma opadu atmosferycznego w maju wynios\u0142a w Polsce zaledwie 36,0 mm i by\u0142a a\u017c o 27,6 mm ni\u017csza od normy dla tego miesi\u0105ca<\/strong>, okre\u015blonej na podstawie pomiar\u00f3w w latach 1991-2020. Wed\u0142ug klasyfikacji Kaczorowskiej miniony maj nale\u017cy zaliczy\u0107 do miesi\u0119cy bardzo suchych<\/strong> (opady stanowi\u0142y 56,6 proc. normy dla tego miesi\u0105ca). By\u0142 to kolejny bardzo suchy maj.<\/p>\r\n\r\n

\"Klasyfikacja<\/p>\r\n\r\n

Klasyfikacja warunk\u00f3w pluwialnych w Polsce w maju, w okresie 1951-2023, na podstawie norm okresu normalnego 1991-2020.<\/h5>\r\n\r\n

Wed\u0142ug klasyfikacji rangowej \u015bredniej obszarowej sumy opad\u00f3w, obejmuj\u0105cej okres od 1951 r., maj 2023 r. plasuje si\u0119 na 69. pozycji. Najbardziej zasobny w opady by\u0142 maj 2010 r. (ze \u015bredni\u0105 sum\u0105 145,9 mm), najmniej \u2013 w 1956 r. (zaledwie 24,8 mm). Tegoroczny maj by\u0142 najmniej zasobnym w opady majem w XXI wieku i 5. najbardziej suchym od 1951 r.<\/strong><\/p>\r\n\r\n

\"Przestrzenny<\/p>\r\n\r\n

Przestrzenny rozk\u0142ad miesi\u0119cznej sumy opad\u00f3w w kwietniu 2023 r. oraz przestrzenny rozk\u0142ad anomalii sumy opad\u00f3w w stosunku do normy (tj. \u015bredniej miesi\u0119cznej warto\u015bci wieloletniej elementu w okresie 1991-2020).<\/h5>\r\n\r\n

Rozk\u0142ad przestrzenny sumy opad\u00f3w w maju 2023 r. by\u0142 silnie zr\u00f3\u017cnicowany. Najwy\u017csze sumy miesi\u0119czne odnotowano w Tatrach, na Podbeskidziu oraz w okolicy W\u0142odawy (powy\u017cej 80 mm). Z kolei najni\u017csze opady, poni\u017cej 20 mm (a miejscami nawet poni\u017cej 10 mm), wyst\u0105pi\u0142y w p\u00f3\u0142nocnej Polsce. W stosunku do normy wieloletniej (1991-2020) opady w maju 2023 r. na p\u00f3\u0142nocy Polski nie przekracza\u0142y 30 proc. normy, na wi\u0119kszo\u015bci obszaru kraju by\u0142y znacznie poni\u017cej normy, jedynie miejscami w po\u0142udniowo-wschodniej Polsce dochodzi\u0142y do 100 proc., a w okolicach W\u0142odawy do 110 proc. Rozk\u0142ad anomalii odzwierciedla\u0142 w znacznym stopniu przestrzenny rozk\u0142ad opad\u00f3w.<\/p>\r\n\r\n

Zmienno\u015b\u0107 skumulowanej sumy opad\u00f3w atmosferycznych (od 1 stycznia 2023 r.) na obszarze kraju pokazuje, \u017ce skumulowana wysoko\u015b\u0107 opad\u00f3w do ko\u0144ca kwietnia systematycznie wzrasta\u0142a (z wy\u0142\u0105czeniem okresu suchego w pierwszej po\u0142owie lutego), utrzymuj\u0105c si\u0119 powy\u017cej normy wieloletniej. W kwietniu zbli\u017ca\u0142a si\u0119 nawet do warto\u015bci kwantyla 95% skumulowanej sumy opadu. Niestety w maju zaznaczy\u0142y si\u0119 dwa d\u0142ugie (kilkunastodniowe) okresy ze znikomymi dobowymi sumami opadu, skutkiem czego na koniec miesi\u0105ca skumulowana suma opadu w zasadzie zr\u00f3wna\u0142a si\u0119 z norm\u0105 wieloletni\u0105.<\/p>\r\n\r\n

Je\u015bli spojrzymy na wykres skumulowanych sum opad\u00f3w w funkcji ilo\u015bci ciep\u0142a w atmosferze w 2023 r. (wyra\u017conego przez skumulowane warto\u015bci temperatury powietrza), wida\u0107 \u017ce aktualne warunki (przedstawione grub\u0105 czerwon\u0105 lini\u0105) s\u0105 najbardziej zbli\u017cone do tych z lat 2019 i 2020. Na uwag\u0119 zas\u0142uguje fakt, \u017ce mimo i\u017c warunki pluwialne (skumulowane sumy opadu) zbli\u017cy\u0142y si\u0119 do \u015brednich wieloletnich (na skutek d\u0142ugich okres\u00f3w bezopadowych w maju), to skumulowane warto\u015bci \u015bredniej temperatury powietrza (I-V 2023) wskazuj\u0105, \u017ce rok 2023 jest jednym z cieplejszych od 2017. Ten fakt w powi\u0105zaniu z niewielkimi sumami opad\u00f3w w maju wskazuj\u0105 na coraz realniejszy scenariusz wyst\u0105pienia suszy. Wiele zale\u017ce\u0107 b\u0119dzie od charakterystyki termicznej i pluwialnej w czerwcu i lipcu.<\/p>\r\n\r\n

Zmiany wysoko\u015bci opad\u00f3w w okresie od 1951 r. w stosunku do normy dla okresu 1951-1980 wynosz\u0105 blisko 14%. Daje si\u0119 jednak zauwa\u017cy\u0107 wyra\u017an\u0105 tendencj\u0119 spadkow\u0105 wysoko\u015bci opad\u00f3w w maju, kt\u00f3ra trwa od kilkunastu lat<\/strong>.<\/p>\r\n\r\n

Niezwykle ciekawych informacji dostarcza nam analiza parowania potencjalnego, obliczanego na podstawie standardowych danych meteorologicznych, jak r\u00f3wnie\u017c klimatycznego bilansu wodnego (KBW), b\u0119d\u0105cego r\u00f3\u017cnic\u0105 pomi\u0119dzy wysoko\u015bci\u0105 opad\u00f3w a wielko\u015bci\u0105 parowania. Ujemne warto\u015bci KBW pokazuj\u0105 obszary, na kt\u00f3rych parowanie przewa\u017ca nad opadami i w konsekwencji wyst\u0119puje utrata wilgoci z pod\u0142o\u017ca. W maju 2023 r. obserwowano siln\u0105 utrat\u0119 wilgoci przez pod\u0142o\u017ce. Na wi\u0119kszo\u015bci obszaru kraju parowanie przekracza\u0142o 90 mm, podczas gdy suma opad\u00f3w w niekt\u00f3rych regionach wynios\u0142a poni\u017cej 30 mm (szczeg\u00f3lnie wida\u0107 to na p\u00f3\u0142nocy kraju). Skutkiem takiej sytuacji by\u0142a utrata wilgoci, osi\u0105gaj\u0105ca warto\u015bci przekraczaj\u0105ce 100 mm. Og\u00f3lnie na wi\u0119kszo\u015bci obszaru kraju notowane straty wilgoci przekracza\u0142y w maju 70 mm<\/strong>.<\/p>\r\n\r\n

Skumulowane warto\u015bci KWB z okresu stycze\u0144-maj 2023 r. wskazuj\u0105 na wyra\u017any podzia\u0142 kraju na cze\u015b\u0107 zachodni\u0105 i p\u00f3\u0142nocno-zachodni\u0105 oraz po\u0142udniowo-wschodni\u0105. W cz\u0119\u015bci zachodniej zaznacza si\u0119 wyra\u017any niedob\u00f3r wilgoci z warto\u015bciami KBW spadaj\u0105cymi poni\u017cej \u201350 mm. Nieco mniejszy niedob\u00f3r jest notowany w p\u00f3\u0142nocno-wschodniej Polsce. Po\u0142udniowo-wschodnia cz\u0119\u015b\u0107 kraju charakteryzuje si\u0119 dodatnimi warto\u015bciami KBW wskazuj\u0105cymi na niewielk\u0105 przewag\u0119 opad\u00f3w nad parowaniem, przy czym najwy\u017csze warto\u015bci notowane s\u0105 w obszarach g\u00f3rskich i podg\u00f3rskich.<\/p>\r\n\r\n

\"Przestrzenny<\/p>\r\n\r\n

Przestrzenny rozk\u0142ad sumy parowania potencjalnego (lewy panel) oraz klimatycznego bilansu wodnego (prawy panel) w maju 2023 r.<\/h5>\r\n\r\n

Opracowa\u0142 prof. dr hab. M. Mi\u0119tus
\r\nNa podstawie materia\u0142\u00f3w przygotowanych przez zesp\u00f3\u0142:
\r\nmgr D. Biernacik, mgr A. Chodubska, dr M. Marosz<\/p>\n\n\n

\n
\n\"\"\n<\/div>\n
\n\"\"\n<\/div>\n
\n\"\"\n<\/div>\n
\n\"\"\n<\/div>\n
\n\"\"\n<\/div>\n
\n\"\"\n<\/div>\n
\n\"\"\n<\/div>\n
\n\"\"\n<\/div>\n
\n\"\"\n<\/div>\n
\n\"\"\n<\/div>\n
\n\"\"\n<\/div>\n
\n\"\"\n<\/div>\n
\n\"\"\n<\/div>\n
\n\"\"\n<\/div>\n<\/figure>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

TEMPERATURA POWIETRZA \u015arednia obszarowa temperatura powietrza w maju 2023 r. wynios\u0142a w Polsce 12,8\u00b0C i by\u0142a o 0,6 stopnia ni\u017csza od \u015bredniej wieloletniej dla tego miesi\u0105ca (klimatologiczny okres normalny 1991-2020). Tegoroczny maj nale\u017cy zaliczy\u0107 do miesi\u0119cy lekko ch\u0142odnych. Najcieplejszymi regionami Polski by\u0142y Podkarpacie i Niziny, gdzie \u015brednia obszarowa temperatura powietrza wynios\u0142a 13,2\u00b0C. Je\u015bli uwzgl\u0119dnimy podzia\u0142 […]<\/p>","protected":false},"author":1,"featured_media":15392,"comment_status":"closed","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":["post-15376","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualnosci"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/imgw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15376","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/imgw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/imgw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/imgw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/imgw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=15376"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/imgw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15376\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":15393,"href":"https:\/\/imgw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15376\/revisions\/15393"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/imgw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/15392"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/imgw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=15376"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/imgw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=15376"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/imgw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=15376"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}