{"id":23050,"date":"2026-01-08T13:31:18","date_gmt":"2026-01-08T12:31:18","guid":{"rendered":"https:\/\/imgw.pl\/?p=23050"},"modified":"2026-01-08T13:31:19","modified_gmt":"2026-01-08T12:31:19","slug":"nowe-normy-jakosci-powietrza-jak-dyrektywa-aaqd-zmieni-nasze-podejscie-do-problemu-i-sposob-monitorowania-szkodliwych-substancji","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/imgw.pl\/en\/nowe-normy-jakosci-powietrza-jak-dyrektywa-aaqd-zmieni-nasze-podejscie-do-problemu-i-sposob-monitorowania-szkodliwych-substancji\/","title":{"rendered":"Nowe normy jako\u015bci powietrza \u2013 jak dyrektywa AAQD zmieni nasze podej\u015bcie do problemu i spos\u00f3b monitorowania szkodliwych substancji"},"content":{"rendered":"<h2 class=\"wp-block-heading\">W tym roku pa\u0144stwa cz\u0142onkowskie UE przyst\u0119puj\u0105 do wdra\u017cania zmian wynikaj\u0105cych z przyj\u0119tej dwa lata temu przez Komisj\u0119 Europejsk\u0105 aktualizacji Dyrektywy w Sprawie Jako\u015bci Powietrza (AAQD, Ambient Air Quality Directive). Warto\u015bci norm i poziom\u00f3w alarmowych zanieczyszcze\u0144 py\u0142owych i gazowych zostan\u0105 zaostrzone zgodnie z zaleceniami WHO, a zakres monitorowania substancji szkodliwych w powietrzu rozszerzony.<\/h2>\n\n\n\n<p>\n  Celem zmian jest redukcja koszt\u00f3w zdrowotnych wynikaj\u0105cych z nara\u017cenia na oddychanie powietrzem z\u0142ej jako\u015bci. <strong>W Polsce s\u0105 one jednymi z wy\u017cszych w krajach UE \u2013 szacowane na oko\u0142o 40 tysi\u0119cy przedwczesnych zgon\u00f3w rocznie.<\/strong> Analizy Zespo\u0142u Roboczego ds. Wp\u0142ywu Zanieczyszcze\u0144 Powietrza na Zdrowie przy Radzie Zdrowia Publicznego wskazuj\u0105, \u017ce wdro\u017cenie nowej dyrektywy AAQD i rzeczywista redukcja poziom\u00f3w dopuszczalnych PM2.5 i NO<sub>2<\/sub> pozwoli na unikni\u0119cie w Polsce odpowiednio oko\u0142o 30 tys. i 3,2 tys. przedwczesnych zgon\u00f3w.\n<\/p>\n\n\n\n<p>\n  Do ko\u0144ca 2026 roku maj\u0105 zosta\u0107 opracowane <strong>wytyczne do przygotowania wojew\u00f3dzkich Plan\u00f3w Dzia\u0142ania na rzecz Jako\u015bci Powietrza (PDJP),<\/strong> kt\u00f3re samorz\u0105dy b\u0119d\u0105 musia\u0142y przyj\u0105\u0107 do 31 grudnia 2028 roku. Plany opracowywane b\u0119d\u0105 na podstawie aktualnych wynik\u00f3w monitoringu jako\u015bci powietrza. Liczba stacji uwzgl\u0119dnionych w monitoringu, jako\u015b\u0107 pomiar\u00f3w i ich zakres b\u0119d\u0105 wi\u0119c mia\u0142y ogromne znaczenie przy organizacji analiz wspieraj\u0105cych zar\u00f3wno powstanie PDJP jak i trafno\u015b\u0107 przyjmowanych za\u0142o\u017ce\u0144 i rekomendacji. <strong>Nadrz\u0119dnym celem powstania PDJP jest zagwarantowanie, \u017ce do 2030 roku uda si\u0119 osi\u0105gn\u0105\u0107 nowe dopuszczalne poziomy zanieczyszcze\u0144 powietrza wprowadzone wraz z AAQD.<\/strong>\n<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1590\" height=\"865\" src=\"https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/obraz-zawierajacy-tekst-zrzut-ekranu-czcionka-n.png\" alt=\"Obraz zawieraj\u0105cy tekst, zrzut ekranu, Czcionka, numerZawarto\u015b\u0107 wygenerowana przez AI mo\u017ce by\u0107 niepoprawna.\" class=\"wp-image-23052\" srcset=\"https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/obraz-zawierajacy-tekst-zrzut-ekranu-czcionka-n.png 1590w, https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/obraz-zawierajacy-tekst-zrzut-ekranu-czcionka-n-300x163.png 300w, https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/obraz-zawierajacy-tekst-zrzut-ekranu-czcionka-n-1024x557.png 1024w, https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/obraz-zawierajacy-tekst-zrzut-ekranu-czcionka-n-768x418.png 768w, https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/obraz-zawierajacy-tekst-zrzut-ekranu-czcionka-n-1536x836.png 1536w, https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/obraz-zawierajacy-tekst-zrzut-ekranu-czcionka-n-18x10.png 18w\" sizes=\"auto, (max-width: 1590px) 100vw, 1590px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p><strong>Zanieczyszczenie powietrza \u2013 ukryty problem i niska \u015bwiadomo\u015b\u0107<\/strong>\n<\/p>\n\n\n\n<p>\n  Rozszerzony od 2026 roku monitoring uwidoczni z jakimi substancjami i st\u0119\u017ceniami zanieczyszcze\u0144 musimy si\u0119 mierzy\u0107, zw\u0142aszcza w lokalizacjach, kt\u00f3re nie by\u0142y dot\u0105d nim obj\u0119te \u2013 a to realne wsparcie procesu edukacji w zakresie zdrowia publicznego. <strong>\u015awiadomo\u015b\u0107 zagro\u017ce\u0144 i skutk\u00f3w zdrowotnych wynikaj\u0105cych z nara\u017cenia na substancje szkodliwe w powietrzu jest w Polsce nadal niewystarczaj\u0105ca<\/strong>. Jak wynika z raportu <a href=\"https:\/\/www.cmkp.edu.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/air-raport_fin.pdf\">Mapa postaw spo\u0142ecznych wobec zanieczyszcze\u0144 powietrza<em> <\/em>w Polsce<\/a> opublikowanego przez CMKP jesieni\u0105 2025 roku:\n<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>90 proc. Polak\u00f3w uznaje zanieczyszczenie powietrza za przyczyn\u0119 powa\u017cnych chor\u00f3b, z chorobami p\u0142uc kojarzy je 80 proc. ankietowanych. <strong>Jednak zaledwie 43 proc. Polak\u00f3w jest \u015bwiadomych negatywnego wp\u0142ywu z\u0142ej jako\u015bci powietrza na uk\u0142ad sercowo-naczyniowy,<\/strong> a to w\u0142a\u015bnie choroby tego uk\u0142adu s\u0105 najcz\u0119stsz\u0105 przyczyn\u0105 zgon\u00f3w w Polsce.<br>  <\/li>\n\n\n\n<li>B\u0142\u0119dne jest prze\u015bwiadczenie o pochodzeniu zanieczyszcze\u0144. <strong>W Polsce g\u0142\u00f3wnym \u017ar\u00f3d\u0142em szkodliwych py\u0142\u00f3w jest tzw. emisja niska<\/strong>, <strong>kt\u00f3rej przyczyn\u0105 s\u0105 procesy niepe\u0142nego spalania w piecach s\u0142abej jako\u015bci, tzw. kopciuchach.<\/strong> Ich wymiana w najwi\u0119kszym stopniu przyczyni\u0142aby si\u0119 do poprawy sytuacji. W raporcie respondenci za g\u0142\u00f3wn\u0105 przyczyn\u0119 zanieczyszcze\u0144 w powietrzu wskazywali przemys\u0142 (72 proc.) oraz transport (66 proc.); piece domowe znalaz\u0142y si\u0119 na trzecim miejscu \u2013 jedynie 50 proc. ankietowanych wie, \u017ce to one w najwi\u0119kszym stopniu wp\u0142ywaj\u0105 na z\u0142\u0105 jako\u015b\u0107 powietrza ze wzgl\u0119du na zanieczyszczenia py\u0142owe.<br>  <\/li>\n\n\n\n<li>O szkodliwo\u015bci CO<sub>2<\/sub> s\u0142ysza\u0142o 71 proc. Polak\u00f3w, <strong>natomiast o szkodliwo\u015bci py\u0142\u00f3w (PM10, PM2.5, PM1) mniej ni\u017c 40 proc., a<\/strong> <strong>to py\u0142y s\u0105 wskazywane w publikacjach naukowych za najpowa\u017cniejsze zagro\u017cenie zdrowotne<\/strong>. Zw\u0142aszcza, \u017ce na cz\u0105steczkach py\u0142\u00f3w mog\u0105 osadza\u0107 si\u0119 <a href=\"https:\/\/www.mdpi.com\/2039-4713\/15\/4\/131\">dodatkowe toksyczne substancje<\/a>. Py\u0142y migruj\u0105 w g\u0142\u0105b uk\u0142adu oddechowego, najdrobniejsze dostaj\u0105 si\u0119 nawet do krwioobiegu i kom\u00f3rek, a ich negatywne oddzia\u0142ywanie jest d\u0142ugotrwa\u0142e i kumuluje si\u0119.<br>  <\/li>\n\n\n\n<li><strong>Polacy nie stosuj\u0105 efektywnych strategii, aby redukowa\u0107 nara\u017cenie<\/strong> <strong>na zanieczyszczenie powietrza<\/strong> <strong>i niwelowa\u0107 ryzyko dla swojego zdrowia<\/strong>. W dni ze z\u0142\u0105 jako\u015bci\u0105 powietrza tylko 44 proc. Polak\u00f3w zamyka okna i unika wietrzenia pomieszcze\u0144, a 37 proc. unika wychodzenia na zewn\u0105trz. <strong>Zaledwie co trzeci ankietowany (29 proc.) sprawdza aktualny stan jako\u015bci powietrza,<\/strong> 19 proc. korzysta z oczyszczaczy powietrza w pomieszczeniach, a co 10 osoba nosi mask\u0119 ochronn\u0105 by ograniczy\u0107 ekspozycje w dni z przekroczonymi st\u0119\u017ceniami.<br><\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>\n  Z przeprowadzonego badania CMKP wynika, \u017ce jako najlepsze metody poprawy jako\u015bci powietrza w Polsce ankietowani wskazuj\u0105 na pierwszym miejscu tworzenie stref zieleni (64 proc.), podczas gdy realny wp\u0142yw jaki bezsprzecznie ma wymiana kopciuch\u00f3w, wskazuje jedynie co druga osoba (51 proc.). Zielone otoczenie, strefy czystego transportu s\u0105 niezmiernie wa\u017cne, ale bez zaj\u0119cia si\u0119 problemem u podstaw \u2013 jakim w Polsce jest emisja niska \u2013 problem i ryzyko nie znikn\u0105.\n<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Czy jako\u015b\u0107 powietrza w Polsce ma bezpo\u015brednie prze\u0142o\u017cenie na zdrowie Polak\u00f3w i system opieki zdrowotnej? Zdecydowanie tak.<\/strong> Jest to widoczne i udokumentowane na grupie os\u00f3b szczeg\u00f3lnie wra\u017cliwych. <a href=\"https:\/\/www.nature.com\/articles\/s41598-025-07684-1\">Wsp\u00f3lne badania zespo\u0142u ekspert\u00f3w IMGW-PIB i CMKP<\/a> potwierdzi\u0142y, \u017ce zmienno\u015b\u0107 liczby hospitalizacji pacjent\u00f3w z przewlek\u0142\u0105 obturacyjn\u0105 chorob\u0105 p\u0142uc w Polsce wykazuje siln\u0105 korelacj\u0119 ze zmianami st\u0119\u017cenia najwa\u017cniejszych zanieczyszcze\u0144 py\u0142owych i gazowych. U pacjent\u00f3w z tej grupy chorych ka\u017cda ekspozycja na zanieczyszczone powietrze mo\u017ce by\u0107 przyczyn\u0105 zaostrzenia choroby, a ka\u017cde zaostrzenie pogarsza kondycj\u0119 zdrowotn\u0105 pacjenta i wymaga wsparcia s\u0142u\u017cb medycznych.\n<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"540\" height=\"540\" src=\"https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/obraz-zawierajacy-tekst-zrzut-ekranu-zawartosc-w-1.png\" alt=\"Obraz zawieraj\u0105cy tekst, zrzut ekranuZawarto\u015b\u0107 wygenerowana przez AI mo\u017ce by\u0107 niepoprawna.\" class=\"wp-image-23053\" srcset=\"https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/obraz-zawierajacy-tekst-zrzut-ekranu-zawartosc-w-1.png 540w, https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/obraz-zawierajacy-tekst-zrzut-ekranu-zawartosc-w-1-300x300.png 300w, https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/obraz-zawierajacy-tekst-zrzut-ekranu-zawartosc-w-1-150x150.png 150w, https:\/\/imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/obraz-zawierajacy-tekst-zrzut-ekranu-zawartosc-w-1-12x12.png 12w\" sizes=\"auto, (max-width: 540px) 100vw, 540px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>\n  Dzi\u0119ki wynikom monitoringu mo\u017cna jasno wskaza\u0107, \u017ce zagro\u017cenie realnie wyst\u0119puje. Cho\u0107by dzi\u015b \u2013 z nieco ni\u017cszymi, ale nadal przekroczonymi normami powietrza w kilku wi\u0119kszych miastach w Polsce.\n<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>W tym roku pa\u0144stwa cz\u0142onkowskie UE przyst\u0119puj\u0105 do wdra\u017cania zmian wynikaj\u0105cych z przyj\u0119tej dwa lata temu przez Komisj\u0119 Europejsk\u0105 aktualizacji Dyrektywy w Sprawie Jako\u015bci Powietrza (AAQD, Ambient Air Quality Directive). Warto\u015bci norm i poziom\u00f3w alarmowych zanieczyszcze\u0144 py\u0142owych i gazowych zostan\u0105 zaostrzone zgodnie z zaleceniami WHO, a zakres monitorowania substancji szkodliwych w powietrzu rozszerzony. Celem zmian [&hellip;]<\/p>","protected":false},"author":2,"featured_media":23051,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":["post-23050","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualnosci"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/imgw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/23050","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/imgw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/imgw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/imgw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/imgw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=23050"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/imgw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/23050\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":23054,"href":"https:\/\/imgw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/23050\/revisions\/23054"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/imgw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/23051"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/imgw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=23050"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/imgw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=23050"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/imgw.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=23050"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}