W dniach 15–17 września 2026 roku w Krakowie odbyła się Ogólnopolska Konferencja „Nowoczesna Hydrotechnika dla Rozwoju Gospodarki Wodnej”. Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej – Państwowy Instytut Badawczy był współorganizatorem merytorycznym wydarzenia, które zgromadziło przedstawicieli świata nauki, administracji publicznej, środowiska inżynierskiego oraz branży hydrotechnicznej. Obrady odbywały się w Centrum Edukacyjno-Badawczym Politechniki Krakowskiej „Działownia”.
Konferencja stworzyła przestrzeń do eksperckiej dyskusji o najważniejszych wyzwaniach współczesnej gospodarki wodnej. Program obejmował 10 paneli tematycznych, dotyczących m.in. hydrotechniki przyszłości, budownictwa wodnego, ochrony przed powodzią i suszą, hydroenergetyki, hydrotechniki prośrodowiskowej, zapór wodnych, nowoczesnych technik pomiarowych i narzędzi modelowych oraz bezpieczeństwa infrastruktury wodnej i wodno-ściekowej.
IMGW-PIB współtworzy debatę o przyszłości gospodarki wodnej
Istotną rolę w przygotowaniu oraz merytorycznej części wydarzenia odegrali przedstawiciele IMGW-PIB. W Komitecie Naukowym konferencji znaleźli się prof. dr hab. Robert Czerniawski, Dyrektor IMGW-PIB, oraz dr hab. inż. Tamara Tokarczyk, prof. IMGW-PIB. Z kolei Maciej Sieinski, Dyrektor Centrum Technicznej Kontroli Zapór IMGW-PIB, pełnił funkcję zastępcy przewodniczącego Komitetu Organizacyjnego.
Prof. dr hab. Robert Czerniawski aktywnie uczestniczył także w części merytorycznej konferencji – wygłosił referat oraz prowadził jeden z paneli dyskusyjnych. W panelu uczestniczył również Maciej Humiczewski, Zastępca Dyrektora IMGW-PIB ds. Państwowej Służby Hydrologiczno-Meteorologicznej. Tym samym przedstawiciele kierownictwa Instytutu włączyli się bezpośrednio w dyskusję dotyczącą aktualnych problemów i kierunków rozwoju gospodarki wodnej. Funkcję Macieja Humiczewskiego potwierdzają również oficjalne materiały IMGW-PIB i administracji publicznej.
Gospodarka wodna – wyzwanie dla nauki, inżynierii i społeczeństwa
Podczas otwarcia konferencji Maciej Sieinski zwrócił uwagę, że wydarzenie zostało stworzone z myślą o wymianie wiedzy i doświadczeń w dziedzinie szeroko rozumianej gospodarki wodnej. Podkreślił znaczenie właściwego gospodarowania zasobami wodnymi oraz odpowiedniego utrzymania infrastruktury hydrotechnicznej, szczególnie w kontekście skutków zmiany klimatu.
Jak wskazywał, zarówno niedobory wody, jak i powodzie – w tym gwałtowne powodzie błyskawiczne – powodują poważne konsekwencje społeczne i gospodarcze. Dlatego gospodarka wodna nie może być traktowana jako dziedzina niszowa, lecz jako jeden z elementów warunkujących bezpieczeństwo i rozwój kraju.
W swoim wystąpieniu zwrócił również uwagę na potrzebę współpracy specjalistów reprezentujących różne dziedziny. Wiedza inżynierska, nauki przyrodnicze i ochrona środowiska nie powinny funkcjonować w oderwaniu od siebie – wypracowywane rozwiązania muszą jednocześnie uwzględniać potrzeby społeczeństwa, gospodarki oraz ekosystemów.
Ważnym elementem wystąpienia była także edukacja społeczna w zakresie gospodarki wodnej. Budowanie świadomości dotyczącej znaczenia zasobów wodnych jest niezbędne do podejmowania odpowiedzialnych decyzji oraz zapewnienia przyszłym pokoleniom warunków do bezpiecznego rozwoju.
Eksperci IMGW-PIB w programie konferencji
Silna reprezentacja IMGW-PIB była widoczna również podczas specjalistycznych sesji i prezentacji.
Rozalia Radomska i Kamila Zajączkiewicz przedstawiły zagadnienie wpływu małych zbiorników zaporowych na zmiany parametrów fizyczno-chemicznych i biologicznych rzek. Referat znalazł się w części poświęconej hydrotechnice prośrodowiskowej, w której omawiano m.in. wpływ infrastruktury hydrotechnicznej na środowisko oraz możliwości łączenia rozwiązań technicznych z ochroną ekosystemów wodnych. Zakres tego panelu obejmował m.in. ocenę wpływu budowli na biocenozę i biotop, renaturyzację oraz poprawę stanu środowiska wodnego.
Katarzyna Antoszewska była współautorką prezentacji dotyczącej rewitalizacji i poprawy warunków geomorfologicznych rzeki Dłubni – podejścia wariantowego do renaturyzacji cieku w warunkach miejskich. Uczestniczyła również w prezentacji poświęconej znaczeniu hydrotechniki w zabezpieczeniu energetycznym kraju. Tematy te wpisywały się w dyskusję o łączeniu funkcji gospodarczych infrastruktury hydrotechnicznej z potrzebami środowiskowymi oraz o roli zasobów wodnych w zapewnieniu bezpieczeństwa energetycznego.
Tomasz Kamiński uczestniczył w prezentacji dotyczącej możliwości niskonakładowego, znaczącego powiększania rezerwy powodziowej i pojemności użytkowej w zbiornikach kaskady Nysy Kłodzkiej. Temat dotyczył praktycznych możliwości zwiększania potencjału istniejącej infrastruktury w zakresie ochrony przeciwpowodziowej i gospodarowania zasobami wodnymi.
Ryszard Piwoński przedstawił natomiast zagadnienie „Stan techniczny i stan bezpieczeństwa budowli hydrotechnicznych piętrzących wodę”. Bezpieczeństwo zapór, monitoring ich stanu oraz eksploatacja i modernizacja istniejących obiektów stanowiły jeden z ważnych obszarów tematycznych konferencji.
W części eksperckiej aktywnie uczestniczyła również dr hab. inż. Tamara Tokarczyk, prof. IMGW-PIB, która moderowała sesję „Zapobieganie powodzi i suszy 2”. Dyskusje w tym obszarze obejmowały m.in. retencję, zarządzanie ryzykiem powodziowym, przeciwdziałanie skutkom suszy oraz wykorzystanie współczesnych narzędzi monitoringu, modelowania i prognozowania.
Woda i infrastruktura hydrotechniczna elementami bezpieczeństwa państwa
Jednym z kluczowych tematów konferencji była potrzeba spojrzenia na gospodarkę wodną jako na dziedzinę bezpośrednio związaną z bezpieczeństwem społecznym, gospodarczym, środowiskowym i energetycznym kraju.
Zmiana klimatu, okresy niedoboru wody, gwałtowne opady i powodzie, starzenie się infrastruktury hydrotechnicznej oraz potrzeby związane z transformacją energetyczną wymagają łączenia badań naukowych, monitoringu, nowoczesnego modelowania i wiedzy inżynierskiej z doświadczeniem administracji oraz zarządców infrastruktury. Osobny obszar konferencji poświęcono również odporności infrastruktury wodnej na zagrożenia militarne i sabotażowe oraz bezpieczeństwu infrastruktury krytycznej.
Udział przedstawicieli IMGW-PIB pokazał szeroki zakres kompetencji Instytutu, od badań procesów zachodzących w rzekach i zbiornikach, przez hydrologię, modelowanie i gospodarowanie zasobami wodnymi, po ocenę stanu technicznego i bezpieczeństwa budowli hydrotechnicznych oraz działania służące ograniczaniu skutków powodzi i suszy.
Trzeci dzień – wiedza w praktyce
Ostatni dzień konferencji miał charakter terenowy. Uczestnicy wzięli udział w wycieczce technicznej na zaporę Świnna Poręba na Skawie, podczas której mogli zapoznać się z infrastrukturą i funkcjonowaniem wielofunkcyjnego obiektu hydrotechnicznego. Program uzupełniło zwiedzanie Zamku w Suchej Beskidzkiej.
Konferencja „Nowoczesna Hydrotechnika dla Rozwoju Gospodarki Wodnej” była okazją do spotkania przedstawicieli nauki, administracji, środowiska inżynierskiego i praktyków oraz do wymiany doświadczeń dotyczących przyszłości polskiej gospodarki wodnej. Dla IMGW-PIB wydarzenie stanowiło również możliwość zaprezentowania wiedzy i doświadczenia ekspertów Instytutu oraz aktywnego udziału w debacie nad rozwiązaniami służącymi bezpieczeństwu wodnemu Polski, ochronie społeczeństwa i środowiska oraz adaptacji do skutków zmiany klimatu.
